Tại Bệnh viện Mắt Hà Nội, các bác sĩ ghi nhận ngày càng nhiều trường hợp biến chứng võng mạc ở người cận thị nặng, đặc biệt ở người trẻ tuổi. Đây là bệnh lý tiến triển âm thầm nhưng có thể dẫn đến mất thị lực nếu không được theo dõi và điều trị kịp thời.
1. Cận thị nặng là gì?
Cận thị nặng được xác định khi độ cận trên 6 diop và chiều dài trục nhãn cầu lớn hơn 26mm. Khi trục nhãn cầu kéo dài, võng mạc bị giãn mỏng và dễ tổn thương.
2. Thoái hóa võng mạc do cận thị nặng
Đây là biến chứng nguy hiểm xảy ra khi võng mạc bị kéo giãn trong thời gian dài. Bệnh tiến triển chậm, ít triệu chứng rõ ràng ở giai đoạn đầu nhưng có thể dẫn đến các biến chứng nặng như bong võng mạc, xuất huyết hoặc tân mạch, thậm chí gây mù lòa.
3. Dấu hiệu cần đi khám sớm
Người cận thị nặng cần đặc biệt lưu ý khi xuất hiện các triệu chứng sau:
· Nhìn mờ tăng dần
· Nhìn méo hình
· Xuất hiện nhiều “ruồi bay”, chớp sáng
· Có điểm đen ở trung tâm thị lực
· Đột ngột giảm thị lực
Các hình thái tổn thương thường gặp
· Tổn thương cực sau
· Teo võng mạc lan tỏa
· Teo quanh gai thị
· Lồi củng mạc sau
· Tổn thương hoàng điểm
· Xuất huyết hoàng điểm
· Tân mạch hắc mạc (CNV)
· Vết rạn (lacquer cracks)
· Sẹo Fuchs
· Thoái hóa hoàng điểm dạng teo
· Tổn thương ngoại vi
· Thoái hóa dạng hàng rào
· Lỗ võng mạc
· Bong võng mạc
4. Phương pháp điều trị
Tùy theo mức độ tổn thương, bác sĩ sẽ chỉ định phương pháp phù hợp:
· Laser quang đông: áp dụng với tổn thương võng mạc ngoại vi
· Tiêm nội nhãn thuốc chống tăng sinh tân mạch (anti-VEGF): điều trị tân mạch hắc mạc
· Phẫu thuật: chỉ định khi có bong võng mạc hoặc biến chứng nặng
5. Cách phòng ngừa và bảo vệ mắt
· Khám mắt định kỳ mỗi 3-6 tháng
· Tự theo dõi thị lực bằng bảng Amsler
· Thực hiện các thăm dò như siêu âm, chụp OCT khi cần
· Hạn chế nhìn gần liên tục (điện thoại, máy tính)
· Áp dụng quy tắc 20-20-20 (mỗi 20 phút nhìn xa 20 giây)
· Không dụi mắt, tránh chấn thương
· Đeo kính đúng số theo chỉ định
6. Phòng ngừa cận thị tiến triển ở trẻ em
· Tăng thời gian hoạt động ngoài trời (ít nhất 2 giờ mỗi ngày)
· Sử dụng atropin liều thấp theo chỉ định của bác sĩ
· Đeo kính kiểm soát cận thị
· Khuyến cáo từ Bệnh viện Mắt Hà Nội
Thoái hóa võng mạc do cận thị nặng là bệnh lý nguy hiểm nhưng có thể kiểm soát nếu được phát hiện sớm và theo dõi đúng cách. Người cận thị cao không nên chủ quan, cần khám mắt định kỳ và tuân thủ hướng dẫn của bác sĩ để bảo vệ thị lực lâu dài.
Khoa Dịch kính võng mạc – Bệnh viện Mắt Hà Nội
